Mobilne Logo Ministerstwa Zdrowia

Zdrowie ucznia

---

Dzieci i młodzież w Polsce mają zagwarantowaną profilaktyczną opiekę zdrowotną. Polega ona m.in. na systematycznym kontrolowaniu ich rozwoju fizycznego, psychicznego i intelektualnego. Ważnymi elementami tej opieki są edukacja zdrowotna i promocja zdrowia. Okres nauki to najlepszy czas, w którym dziecko uczy się, jak dbać o swoje zdrowie i zdrowie innych.

Kto sprawuje opiekę zdrowotną nad dziećmi w wieku szkolnym?

  • lekarz podstawowej opieki zdrowotnej – w poradni;
  • lekarz dentysta – w poradni;
  • pielęgniarka w szkole, czyli pielęgniarka środowiska nauczania i wychowania
    (jeśli w szkole nie ma pielęgniarki, opiekę sprawuje pielęgniarka podstawowej opieki zdrowotnej w poradni).

Zadania pielęgniarki środowiskowej nauczania i wychowania

Pielęgniarka lub higienistka szkolna odpowiada za sprawowanie opieki nad dziećmi i młodzieżą, które są objęte obowiązkiem szkolnym. Są to uczniowie od 6 do 19 roku życia (od rozpoczęcia rocznego obowiązkowego przygotowania przedszkolnego po ostatnią klasę szkoły ponadgimnazjalnej).

  • organizowanie i wykonywanie testów przesiewowych (w części dotyczącej zadań pielęgniarki);
  • pomoc uczniom z problemami zdrowotnymi (np. pomoc w radzeniu sobie z chorobą lub niepełnosprawnością; pomoc w utrzymaniu kondycji fizycznej i samopoczucia w celu kompensowania niepełnosprawności; przeciwdziałanie przemocy domowej i rówieśniczej oraz izolacji społecznej; udzielanie porad w zakresie stylu życia, samoobserwacji i samoopieki oraz umiejętności radzenia sobie z trudnościami i problemami w związku z chorobą lub uzależnieniami);
  • opieka nad uczniami z chorobami przewlekłymi i niepełnosprawnością, w szczególności wykonywanie u tych uczniów w trakcie ich pobytu w szkole zabiegów i procedur leczniczych zleconych przez lekarza;
  • udzielanie pomocy w nagłych wypadkach;
  • współdziałanie z dyrektorem szkoły i nauczycielami w sprawach dotyczących bezpieczeństwa uczniów, ich żywienia, warunków higienicznych w szkole oraz edukacji zdrowotnej;
  • działanie w zakresie zdrowia jamy ustnej i profilaktyka próchnicy.

Obecność pielęgniarki lub higienistki szkolnej jest uzależniona od liczby uczniów objętych opieką oraz planu godzin lekcyjnych.

Aby zapewnić uczniom właściwą opiekę zdrowotną, Instytut Matki i Dziecka – na zlecenie ministra zdrowia – opracował standardy, którymi powinni się kierować pracownicy ochrony zdrowia sprawujący opiekę nad uczniami oraz wzór dokumentacji badań profilaktycznych ucznia.

Czytaj więcej o standardach profilaktycznej opieki zdrowotnej opracowanych przez Instytut Matki i Dziecka.

Czytaj więcej o profilaktycznych badaniach lekarskich i innych zadaniach lekarza w opiece zdrowotnej nad uczniami

Wszyscy , którzy sprawują opiekę medyczną nad uczniem, powinni ją dokumentować w odpowiedni sposób. To gwarantuje właściwą współpracę osób odpowiedzialnych za zdrowie ucznia.

Wzory dokumentacji badań profilaktycznych ucznia – zaproponowane przez Instytut Matki i Dziecka.

Lekarz POZ przeprowadza badania bilansowe

Roczne obowiązkowe przygotowanie przedszkolne

Profilaktyczne badanie lekarskie (bilans zdrowia) obejmuje w szczególności:
  • badanie podmiotowe:
    • wywiad od rodziców i dziecka, z uwzględnieniem czynników ryzyka dla zdrowia oraz zachowań zdrowotnych,
    • analizę informacji zawartej w karcie badania profilaktycznego,
    • analizę innej dostępnej indywidualnej dokumentacji medycznej;
  • badanie przedmiotowe ze szczególnym uwzględnieniem oceny:
    • rozwoju fizycznego (pomiary: wzrostu i masy ciała), w tym określenie współczynnika masy ciała (Body Mass Index – BMI),
    • rozwoju psychomotorycznego,
    • mowy,
    • lateralizacji,
    • układu ruchu,
    • jamy ustnej,
    • u chłopców – obecności jąder w mosznie i wad układu moczowo-płciowego;
  • wykrywanie zaburzeń układu ruchu, w tym bocznego skrzywienia kręgosłupa, zniekształceń statycznych kończyn dolnych;
  • wykrywanie zeza (Cover test, test Hirschberga);
  • wykrywanie zaburzeń ostrości wzroku;
  • ocenę wykonania szczepień ochronnych zgodnie z kalendarzem szczepień;
  • przeprowadzenie testu rozwoju reakcji słuchowych oraz ocenę rozwoju mowy;
  • ocenę obecności czynników ryzyka uszkodzenia słuchu;
  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi;
  • badanie lekarskie specjalistyczne i diagnostyczne w razie potrzeby;
  • podsumowanie badania, z określeniem: zdrowotnej dojrzałości szkolnej i kwalifikacji do grupy na zajęciach wychowania fizycznego (w tym nauki pływania) oraz ewentualnego problemu zdrowotnego;
  • poradnictwo w zakresie prozdrowotnego stylu życia.

Profilaktyczne badanie lekarskie (bilans zdrowia) obejmuje w szczególności:

  • badanie podmiotowe:
    • wywiad od rodziców i dziecka, z uwzględnieniem czynników ryzyka dla zdrowia oraz zachowań zdrowotnych,
    • analizę informacji zawartej w karcie badania profilaktycznego od pielęgniarki lub higienistki szkolnej, ze szczególnym uwzględnieniem wyników testów przesiewowych, oraz od wychowawcy klasy,
    • analizę innej dostępnej indywidualnej dokumentacji medycznej;
  • badanie przedmiotowe ze szczególnym uwzględnieniem oceny:
    • rozwoju fizycznego (pomiary: wzrostu i masy ciała), w tym określenie współczynnika masy ciała (Body Mass Index – BMI),
    • rozwoju psychospołecznego,
    • układu ruchu,
    • układu moczowo-płciowego,
    • dojrzewania płciowego według skali Tannera,
    • tarczycy,
    • jamy ustnej;
  • wykrywanie zaburzeń układu ruchu, w tym bocznego skrzywienia kręgosłupa;
  • wykrywanie zaburzeń ostrości wzroku i widzenia barw;
  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi;
  • badania specjalistyczne lekarskie i diagnostyczne w razie potrzeby;
  • podsumowanie badania, z określeniem poziomu i tempa rozwoju fizycznego, rozwoju psychospołecznego (ocena orientacyjna), przystosowania szkolnego, kwalifikacji do grupy na zajęciach wychowania fizycznego i sportu szkolnego oraz ewentualnego problemu zdrowotnego;
  • poradnictwo w zakresie prozdrowotnego stylu życia.

Profilaktyczne badanie lekarskie (bilans zdrowia) obejmuje w szczególności:

  • badanie podmiotowe:
    • wywiad od rodziców i dziecka, z uwzględnieniem czynników ryzyka dla zdrowia oraz zachowań zdrowotnych,
    • analizę informacji zawartej w karcie badania profilaktycznego od pielęgniarki lub higienistki szkolnej, ze szczególnym uwzględnieniem wyników testów przesiewowych, oraz od wychowawcy klasy,
    • analizę innej dostępnej indywidualnej dokumentacji medycznej;
  • badanie przedmiotowe ze szczególnym uwzględnieniem oceny:
    • rozwoju fizycznego (pomiary: wzrostu i masy ciała), w tym określenie współczynnika masy ciała (Body Mass Index – BMI),
    • rozwoju psychospołecznego,
    • układu ruchu,
    • tarczycy,
    • dojrzewania płciowego,
    • układu moczowo-płciowego,
    • jamy ustnej,
    • skóry;
  • wykrywanie zaburzeń układu ruchu, w tym bocznego skrzywienia kręgosłupa i nadmiernej kifozy piersiowej;
  • wykrywanie zaburzeń ostrości wzroku;
  • wykrywanie zaburzeń słuchu (badanie orientacyjne szeptem);
  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi;
  • badania specjalistyczne lekarskie i diagnostyczne w razie potrzeby;
  • podsumowanie badania, z określeniem poziomu i tempa wzrastania oraz dojrzewania płciowego, rozwoju psychospołecznego (ocena orientacyjna), przystosowania szkolnego, kwalifikacji do grupy na zajęciach wychowania fizycznego i sportu szkolnego oraz ewentualnego problemu zdrowotnego;
  • poradnictwo w zakresie prozdrowotnego stylu życia.

Profilaktyczne badanie lekarskie (bilans zdrowia) obejmuje w szczególności:

  • badanie podmiotowe:
    • wywiad od ucznia i rodziców, z uwzględnieniem czynników ryzyka dla zdrowia oraz zachowań zdrowotnych,
    • analizę informacji zawartej w karcie badania profilaktycznego od pielęgniarki lub higienistki szkolnej, ze szczególnym uwzględnieniem wyników testów przesiewowych, oraz od wychowawcy klasy,
    • analizę innej dostępnej indywidualnej dokumentacji medycznej;
  • badanie przedmiotowe ze szczególnym uwzględnieniem oceny:
    • rozwoju fizycznego (pomiary: wzrostu i masy ciała), w tym określenie współczynnika masy ciała (Body Mass Index – BMI),
    • rozwoju psychospołecznego,
    • procesu dojrzewania płciowego,
    • układu ruchu,
    • tarczycy,
    • jamy ustnej,
    • skóry;
  • wykrywanie zaburzeń układu ruchu, w tym bocznego skrzywienia kręgosłupa i nadmiernej kifozy piersiowej;
  • wykrywanie zaburzeń ostrości wzroku;
  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi;
  • badania specjalistyczne lekarskie i diagnostyczne w razie potrzeby;
  • podsumowanie badania, z określeniem poziomu i tempa rozwoju fizycznego i dojrzewania płciowego, rozwoju psychospołecznego (ocena orientacyjna), kwalifikacji do grupy na zajęciach wychowania fizycznego i sportu szkolnego oraz ewentualnego problemu zdrowotnego;
  • poradnictwo w zakresie prozdrowotnego stylu życia oraz z punktu widzenia przyszłego wyboru dalszego kształcenia lub pracy zawodowej.

Profilaktyczne badanie lekarskie(do ukończenia 19 roku życia) obejmuje w szczególności:

  • badanie podmiotowe:
    • wywiad od ucznia, z uwzględnieniem czynników ryzyka dla zdrowia oraz zachowań zdrowotnych,
    • analizę informacji zawartej w karcie badania profilaktycznego od pielęgniarki lub higienistki szkolnej, ze szczególnym uwzględnieniem wyników testów przesiewowych, oraz od wychowawcy klasy,
    • analizę innej dostępnej indywidualnej dokumentacji medycznej;
  • badanie przedmiotowe ze szczególnym uwzględnieniem oceny:
    • rozwoju fizycznego (pomiary: wzrostu i masy ciała), w tym określenie współczynnika masy ciała (Body Mass Index – BMI),
    • rozwoju psychospołecznego,
    • układu moczowo-płciowego i dojrzałości płciowej,
    • układu ruchu,
    • tarczycy,
    • jamy ustnej,
    • skóry;
  • wykrywanie zaburzeń ostrości wzroku;
  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi;
  • badania specjalistyczne lekarskie i diagnostyczne w razie potrzeby;
  • podsumowanie wyników badania, z określeniem ewentualnego problemu zdrowotnego oraz sugestii i rad dotyczących dalszego kształcenia i wyboru zawodu, przyszłego rodzicielstwa, prozdrowotnego stylu życia (w tym aktywności fizycznej).


Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 24 września 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2013 r., poz. 1248)

Refundacja

Zapoznaj się z zasadami refundacji i ustalania poziomu odpłatności. Sprawdź najnowszą listę leków refundowanych. Skorzystaj z informatora o lekach refundowanych.

---
czytaj więcej
powrót do góry