Mobilne Logo Ministerstwa Zdrowia

Sposób udzielania pierwszej pomocy w wybranych nagłych wypadkach

---

Na każdym etapie udzielania pierwszej pomocy rozważ wezwanie zespołu ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.

  • Przyłóż zimny okład na stłuczone miejsce.
  • Stłuczoną kończynę unieruchom w pozycji, jaką wybierze sobie poszkodowany – takiej, która sprawia mu najmniejszy ból.
  • W razie silnego bólu podaj leki przeciwbólowe.
  • Jeśli zajdzie taka potrzeba, skonsultuj się z lekarzem.

  • Zatrzymaj krwotok z rany poprzez uciśnięcie miejsca krwawienia za pomocą jałowego opatrunku.
  • Oczyść ranę z ziemi i drobnych ciał obcych.
  • Umyj ranę wodą z mydłem, przemyj środkiem dezynfekującym.
  • Załóż jałowy opatrunek, zbliżając brzegi rany.
  • Zabandażuj ranę.
  • W razie potrzeby skonsultuj się z lekarzem (profilaktyka przeciwtężcowa).
  • Dużych, ostrych przedmiotów nie usuwaj z rany; unieruchom je i pozostaw do czasu przyjazdu personelu medycznego.

  • Unieruchom kończynę.
  • Złamaną rękę podwieś na chuście lub bandażu.
  • Złamaną nogę połóż na deseczce i unieruchom bandażem.
  • Ustabilizuj złamaną nogę, mocując ją do zdrowej nogi za pomocą bandaża.
  • Jeśli załamie jest otwarte, opatrz ranę za pomocą jałowego opatrunku z gazy; pamiętaj, aby nie wciskać do środka odłamków kostnych.
  • Wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 112 lub 999.

  • Przyłóż zimny okład na zwichnięty staw.
  • Unieruchom w pozycji, jaką wybierze sobie poszkodowany.
  • W razie silnego bólu podaj leki przeciwbólowe.
  • Jeśli zajdzie taka potrzeba, wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.

  • Załóż jałowy opatrunek na ranę.
  • Zastosuj miejscowy ucisk na ranę.
  • Unieś zranioną kończynę powyżej tułowia.
  • Jeśli zajdzie taka potrzeba, wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.

  • Ułóż poszkodowanego na plecach z nogami uniesionymi wyżej niż tułów.
  • Zastosuj zimne okłady na twarz.
  • Jeżeli utrata świadomości lub splątanie (utrudniony kontakt słowny z poszkodowanym) przedłuża się, wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.

  • Jeśli poszkodowany jest przytomny, ale podejrzewasz uraz kręgosłupa, nie ruszaj go.
  • Pozostaw go w pozycji zastanej, unikaj przenoszenia poszkodowanego.
  • Wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.
  • Jeżeli zajdzie potrzeba przeniesienia chorego, możesz to zrobić tylko przy użyciu noszy lub szerokiej deski, nie zmieniając płaszczyzny ciała poszkodowanego w czasie przenoszenia.

  • Nie dotykaj osoby porażonej prądem, zanim nie odłączysz jej od źródła prądu.
  • Odłącz bezpieczniki (korki), wyjmij z gniazdka wtyczkę urządzenia elektrycznego, które spowodowało porażenie.
  • Zabezpiecz siebie przed porażeniem (użyj do tego np. drewnianego kija, włóż gumowe rękawice).
  • Sprawdź stan poszkodowanego – czy jest przytomny, czy oddycha.
  • Wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.
  • Jeśli poszkodowany nie oddycha prawidłowo, wykonaj 30 uciśnięć klatki piersiowej, 2 oddechy ratownicze, kontynuuj uciskanie klatki piersiowej i oddechy ratownicze w sekwencji 30:2 lub jedynie uciskanie klatki piersiowej z częstością 100 – 120/min.
  • Jeśli poszkodowany jest nieprzytomny, ale oddycha prawidłowo, ułóż go w pozycji bocznej.
  • Załóż opatrunek na oparzone miejsce.
  • Pozostań z poszkodowanym do czasu przybycia zespołu ratownictwa medycznego.

  • Jeśli zajdzie taka potrzeba, wezwij straż pożarną, dzwoniąc pod numer alarmowy 112 lub 998.
  • Ochładzaj oparzoną część ciała czystą wodą o temperaturze ok. 20°C od 10 do 20 minut.
  • Zabezpiecz oparzoną część ciała jałowym opatrunkiem.
  • W razie silnego bólu podaj leki przeciwbólowe.
  • Jeśli oparzenie jest rozlegle, wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 112 lub 999.
  • Jeśli oparzona jest ręka, zdejmij biżuterię – zanim narastający obrzęk to uniemożliwi.
  • W przypadku oparzeń chemicznych natychmiast usuń zanieczyszczone ubranie (przed rozpoczęciem polewania wodą).
  • Jeśli ubranie jest wtopione w ciało, to nie zrywaj go, tylko wytnij ubranie wokół rany.

  • Posadź poszkodowanego z głową lekko pochyloną do przodu.
  • Poszkodowany powinien oddychać ustami.
  • Na kark i czoło przyłóż zimy okład, np. ręcznik nasączony zimną wodą lub kostki lodu owinięte w materiał.
  • Przyłóż do nosa gazik lub chusteczkę, uciśnij krwawiące nozdrze i utrzymuj ucisk przez ok 10 minut.
  • Jeśli krwotok z nosa jest silny, nie ustępuje po wykonaniu wymienionych czynności (trwa dłużej niż 15 – 20 minut) lub doszło do urazu głowy, szyi albo gdy występują zaburzenia świadomości, należy wezwać zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112.

U dorosłego

  • Zachęcaj poszkodowanego do kaszlu.
  • Jeśli to nie spowoduje usunięcia ciała obcego, pochyl go do przodu i wykonaj do 5 energicznych uderzeń nadgarstkiem w okolicę międzyłopatkową, stojąc za poszkodowanym.
  • Jeśli to nie spowoduje usunięcia ciała obcego, stań blisko za poszkodowanym, pochyl go do przodu, przyłóż swoje splecione ręce w okolice nadbrzusza i dynamicznie uciskaj do 5 razy jego nadbrzusze (w okolicy połowy odległości pomiędzy pępkiem a końcem mostka).
  • Jeśli te czynności nie spowodują usunięcia ciała obcego z dróg oddechowych, kontynuuj uderzenia w okolicę międzyłopatkową na przemian z uciśnięciami nadbrzusza.
  • Jeśli poszkodowany straci przytomność:
  • bezpiecznie ułóż go na ziemi,
  • wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer alarmowy 999 lub 112,
  • rozpocznij resuscytację krążeniowo-oddechową w sekwencji: 30 uciśnięć klatki piersiowej, 2 oddechy ratownicze.

U dziecka przytomnego

  • W przypadku nieefektywnego kaszlu wykonaj 5 uderzeń w okolicę międzyłopatkową.
  • Niemowlę ułóż głową w dół na własnym przedramieniu, następnie wykonaj 5 uderzeń w okolicę międzyłopatkową.
  • Jeśli uderzenia w okolicę międzyłopatkową są nieskuteczne, wykonaj uciśnięcia klatki piersiowej u niemowląt, a u dzieci starszych – uciśnięcia nadbrzusza.
  • Kontynuuj powyższe czynności w sekwencji: 5 uderzeń w okolicę międzyłopatkową, 5 uciśnięć nadbrzusza do momentu wydalenia ciała obcego.

U dziecka nieprzytomnego

  • Udrożnij drogi oddechowe, wykonaj 2 oddechy ratownicze, rozpocznij resuscytację krążeniowo-oddechową: 30 uciśnięć klatki piersiowej, 2 oddechy ratownicze (Źródło – wytyczne Polskiej Rady Resuscytacji z 2010 r.)

Refundacja

Zapoznaj się z zasadami refundacji i ustalania poziomu odpłatności. Sprawdź najnowszą listę leków refundowanych. Skorzystaj z informatora o lekach refundowanych.

---
czytaj więcej
powrót do góry