Uznawanie kwalifikacji w ramach tzw. ogólnego systemu uznawania kwalifikacji uzyskanych w UE

Uznanie kwalifikacji zawodowych na terytorium Unii Europejskiej podlega tzw. ogólnemu systemowi uznawania kwalifikacji.

Istotą systemu ogólnego jest porównanie przez odpowiednie organy w państwie przyjmującym (tzn. w państwie, w którym wnioskodawca zamierza uznać kwalifikacje) czasu trwania i zakresu programowego kształcenia zrealizowanego przez wnioskodawcę z wymogami, jakie obowiązują w państwie przyjmującym.

Jeżeli zakres merytoryczny programu kształcenia i szkolenia, które wnioskodawca odbył, znacznie różni się od tego, którego opanowanie jest wymagane w państwie przyjmującym, a doświadczenie zawodowe wnioskodawcy nie rekompensuje tych różnic, przyjmujące państwo członkowskie może wobec wnioskodawcy zastosować jeden z dwóch środków kompensacyjnych. Organ uznający kwalifikacje może uzależnić wydanie decyzji o uznaniu kwalifikacji od odbycia przez wnioskodawcę stażu adaptacyjnego o długości nie przekraczającej trzech lat lub od przystąpienia do testu umiejętności i jego wyniku. Wnioskodawcy przysługuje prawo wyboru jednej z form wyżej wymienionych środków kompensacyjnych.

W celu uznania kwalifikacji do wykonywania na terenie państwa członkowskiego Unii Europejskiej określonego medycznego zawodu regulowanego, należy złożyć we właściwym organie wniosek wraz z dokumentami wymaganymi przez władze tego państwa.
Zazwyczaj wymagane jest przedłożenie m. in.:

• dyplomów i świadectw potwierdzających uzyskane wykształcenie,
• zaświadczeń o przebiegu pracy zawodowej,
• zaświadczenia potwierdzającego, iż posługiwanie się danym dyplomem uprawnia w Polsce do wykonywania zawodu – w przypadku zawodu medycznego organem właściwym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest Minister Zdrowia,
• programu nauczania.

Organem właściwym w sprawach o uznanie kwalifikacji do wykonywania medycznego zawodu regulowanego (z wyjątkiem zawodu diagnosty laboratoryjnego i fizjoterapeuty) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest Minister Zdrowia.

Wnioski o uznanie kwalifikacji do wykonywania zawodu diagnosty laboratoryjnego należy kierować do Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych.

Wnioski o uznanie kwalifikacji do wykonywania zawodu fizjoterapeuty należy kierować do Krajowej Rady Fizjoterapeutów.

Postępowanie mające na celu uznanie kwalifikacji do wykonywania medycznych zawodów regulowanych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej uregulowane jest ustawą
z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. z 2016 r. poz. 65).
Wzór wniosku o uznanie kwalifikacji zawodowych stanowi załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 października 2008 roku w sprawie określenia wzorów formularzy wniosków o wszczęcie postępowania w sprawie uznania kwalifikacji zawodowych (Dz. U. Nr 187, poz. 1151, z późn. zm.).

Do wniosku o uznanie kwalifikacji zawodowych należy dołączyć następujące dokumenty:

• kopia ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość,
• kopie:
  • dyplomów,
  • świadectw i innych dokumentów potwierdzających wykształcenie,
  • świadectw i innych dokumentów potwierdzających ukończone kursy/szkolenia,
  • świadectw i innych dokumentów potwierdzających doświadczenie zawodowe, w których zawarta jest informacja m.in. o okresie zatrudnienia, rodzaju stosunku prawnego, jaki łączył wnioskodawcę z pracodawcą/zleceniodawcą,
  • zaświadczenia o posiadanych kwalifikacjach do wykonywania zawodu regulowanego, wydanego przez uprawnioną instytucję w państwie wnioskodawcy (powinna w nim być zawarta informacja o poziomie kwalifikacji zawodowych, zgodnie z art. 11 dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz. Urz. WE L 255 z 30.09.2005, str. 22, z późn. zm.),
  • dokumentu wydanego przez upoważnioną instytucję państwa wnioskodawcy, który potwierdza uprawnienia wnioskodawcy do wykonywania zawodu – jeżeli tego rodzaju dokument jest wydawany w państwie wnioskodawcy z urzędu lub na prośbę wnioskującego,
  • dokumentu zawierającego informacje o odbytym programie kształcenia,
• tłumaczenie na język polski nazwy zawodu dokonane przez tłumacza przysięgłego,
• dowód uiszczenia opłaty w wysokości 700,00 zł, dokonanej na rachunek:
  Ministerstwo Zdrowia, ul.
  Miodowa 15, 00-952 Warszawa, nr rachunku bankowego: 69 1010 1010 0013 1322 3100
  0000, dopisek: opłata za postępowanie w sprawie uznania kwalifikacji
  zawodowych.

Dokumenty obcojęzyczne należy dostarczyć wraz z tłumaczeniem na język polski dokonanym przez tłumacza przysięgłego.

Wyżej wymienione dokumenty należy przedstawić w oryginale do
wglądu lub w formie kopii poświadczonej „za zgodność z oryginałem” przez notariusza
albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem,
radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowym.

Instytucją kompetentną do rozwiązywania problemów transgranicznych, wynikających
z nieprawidłowego stosowania prawa wspólnotowego przez organy administracji publicznej
w Państwach Członkowskich UE jest Centrum Koordynacyjne SOLVIT, które może podjąć interwencję w konkretnej sprawie.

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek problemów, radzimy skontaktować się bezpośrednio
z Centrum Koordynacyjnym SOLVIT Polska (Ministerstwo Gospodarki, Departament Spraw Europejskich, Plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, tel. +48 22 693 53 60, fax +48 22 693 40 80, e-mail: solvit@mg.gov.pl